عبور از خيابانها و كوچه پس كوچه هاي هر شهر و روستا در ايام بهمن با هر زمان ديگر سال متفاوت است و آنان كه بزرگتر هستند با شنيدن سرودهاي انقلابي و ديدن نقش نقش آذين بندي شده خيابان ها، به ياد خاطرات و مبارزات مردمي 30 سال پيش مي افتند.
آنان كه كوچكتر هستند و دوران مبارزات انقلاب را به خاطر نمي آورند نيز به دنبال بهانه مي گردند تا اطلاعات تاريخي خود از لحظه لحظه به ثمر رسيدن انقلاب را تكميل كنند.
بزرگترهايي كه سن آنها ياري مي كند بخوبي به ياد دارند مسجد جامع زاهدان كانون و محور اصلي مبارزات مردمي عليه رژيم طاغوت بود.
با اوج گيري مبارزات ملت ايران عليه رژيم پهلوي و بازتابهاي آن در سيستان و بلوچستان، مسجد جامع زاهدان محل اجتماع خيل عظيمي از مردم شيعه و سني استان بود كه وحدت خويش را در حقانيت اسلام به نمايش گذاشتند.
اين مسجد در سالهاي 56 و 57 به مهمترين مركز مبارزه عليه رژيم غاصب تبديل شده بود و مرحوم آيت الله كفعمي، پرآوازه ترين روحاني شهر زاهدان نيز امامت اين مسجد را برعهده داشت.
نخستين هسته مبارزه ضد حكومت پهلوي در اين شهر در سايه حمايت وي در همين مسجد شكل گرفت و با اوج گيري جريان مبارزات به نبض تپنده انقلاب در زاهدان تبديل شد.
اين مكان مقدس به ويژه در سال 1357 بارها مردم به فغان آمده از ظلم رژيم پهلوي را در آغوش گرم و پرمهر خويش پذيرا شد.
به منظور بررسي تاريخي ميعادگاه تظاهرات كنندگان و مبارزان ضد طاغوت در سيستان و بلوچستان، به سراغ اسناد موجود در استان رفتيم.
رييس سازمان اسناد و كتابخانه ملي سيستان و بلوچستان در گفت و گو با خبرنگار ايرنا در اين باره گفت: براساس سندهاي تاريخي موجود، باشكوهترين راهپيماييها و تظاهرات انقلابي مردم زاهدان در مسجد جامع طراحي و برنامه ريزي شد و نقطه تجمع مردم و آغازگز تظاهرات بود.
"اكبر شيخ" افزود: مردم زاهدان تاثيرگذارترين سخنراني ها و روشن گريها عليه رژيم پهلوي را در همين مسجد شنيدند و آزادشدگان از بند حكومت نيز در بدو ورود به اين شهر، در مسجد جامع مورد استقبال قرار گرفتند.
او ادامه داد: نخستين هسته مبارزه عليه رژيم پهلوي در كتابخانه اين مسجد به همت شماري از جوانان پرشور و انقلابي اعم از شيعه و سني شكل گرفت.
وي اظهار داشت: اين جوانان افزون بر فعاليتهاي فرهنگي و روشنگري عليه حكومت، برگزاري سخنراني، برنامه ريزي براي انجام راهپيمايي و پخش اعلاميه و اطلاعيه هاي حضرت امام (ره ) را نيز وجهه همت خويش كرده بودند.
شيخ اضافه كرد: از جمله فعاليتهاي تاثيرگذاري كه طرح آنها در اين كتابخانه ريخته شد، مي توان از برنامه سخنراني به مدت 10 شب در سال 1356 در مسجد جامع نام برد.
او ادامه داد: در سال 57 نيز همين گروه جوان با دعوت از يكي از مبارزان سرشناس به نام حجت الاسلام "اسدي" فعاليتهاي انقلابي خود را ادامه دادند و ساواك بشدت آنان را تحت نظر داشت كه سه تن از افراد موثر اين گروه را دستگير و به زندان افكند.
رييس اسناد و كتابخانه ملي سيستان و بلوچستان بيان كرد: اين جوانان ارتباطات خوبي با روحانيان تبعيدي به استان، از جمله "آيت الله ناصر مكارم شيرازي، حجت الاسلام حجتي كرماني و فاضل هرندي" برقرار كرده بودند.
او گفت: مسجد جامع زاهدان با شدت يافتن مبارزات و با توجه به پايگاه والاي حضرت آيت الله كفعمي (ره ) در ميان مردم شهر با برنامه ريزي در زمينه انجام راهپيمايي و سخنراني نقش تعيين كننده اي در جريان مبارزه ايفا كرد.
يكي از شهروندان زاهداني كه همواره در راهپيماييها و اعترضهاي ضد رژيم پهلوي حضوري فعال داشته است، نيز گفت: پس از مسجد جامع، مكانهاي ديگري نيز محل تجمع مبارزان بود.
"نوروز علي سراواني" اظهار داشت: مسجد امام زمام (عج ) در تقاطع خيابانهاي "پهلوي و مهران" سابق (امام خميني (ره ) و شهيد بهشتي" كنوني، از جمله مكانهايي بود كه جوانان مبارز و ضد رژيم به فعاليت مشغول بودند.
وي افزود: پس از حمله چماقداران و متجاوزان به مكانهاي عمومي و اموال مردم در روزهاي 21و 22 آذرماه، شماري از كاركنان دولت و فرهنگيان زاهدان در سالن كاخ دادگستري آن زمان تجمع كرده و خواستار تامين امنيت شدند.
سراواني اضافه كرد: اين افراد شب را نيز در همين محل گذراندند و صبح روز بعد شماري ديگري از مردم به آنان پيوستند.
رضويه زاهدان از ديگر مكانهاي تجمع مردمي و مبارزان در سال 57 بود و شماري از راهپيمايي ها نيز از همين محل سازماندهي و اجرا مي شد.
در 22 بهمن پس از اعلام همبستگي ارتش با انقلاب اسلامي، مردم زاهدان بويژه مبارزان و جواناني كه فعالانه در راهپيمايي ها شركت داشتند، با تجمع در مقابل مسجد جامع به سمت ميدان "مجسمه" سابق و ميدان آزادي كنوني حركت كرده و تاپاسي از شب با تلاش زياد و با استفاده از چند دستگاه خودرو وانت و تراكتور "مجسمه شاه" را شكسته و پايين آوردند.
شب پيروزي انقلاب كه باران رحمت الهي با طعم شيرين پيروزي انقلاب همنوا شده بود، همچنان در اذهان مردم زاهدان ماندگار شده است.
مجسمه شاه خائن روز 23 بهمن توسط شماري از مردم بوسيله خودرو در خيابانها گردانده شد و كودكان و نوجوانان سوار بر آن به شادي پرداخته و جشن پيروزي انقلاب را به يكديگر تبريك مي گفتند.
حال باگذشت 30 سال از انقلاب شكوهمند اسلامي يادآوري دوران مبارزات مردمي عليه رژيم پهلوي براي انتقال آموزه هاي انقلابي يك ضرورت محسوب مي شود.